|
บ้าน/สิ่งแวดล้อมและการจัดการ |
การมองบ้าน และสิ่งแวดล้อมเป็นคำที่กว้าง บ้าน และสิ่งแวดล้อมมีการมองได้หลายด้าน ได้แก่ ด้านกายภาพ ด้านสังคม ด้านสิ่งแวดล้อม และด้านเศรษฐกิจ ถ้ามองกายภาพ คือตัวบ้าน ซึ่งเป็นเรื่องสำคัญแต่เป็นปลายทาง ลักษณะทางด้านสังคม และเศรษฐกิจเป็นต้นทาง มีความสำคัญมากกว่าการที่เข้าใจผู้สูงอายุได้ ต้องย้อนกลับมาดูผู้สูงอายุก่อน
ผู้สูงอายุคือประชาชนคนหนึ่ง แต่อยู่ในวัยวัยหนึ่งที่เรียกว่า ผู้สูงอายุ มีกิจกรรมที่เป็นธรรมชาติ ที่ต้องมีพื้นที่ดินมารองรับกิจกรรม เป็นลักษณะของชุมชน จากพื้นที่ดินก็ต้องมีสถาปัตยกรรม ภูมิสถาปัตยกรรมมารองรับ ก็คือตัวอาคารสิ่งก่อสร้าง ตลอดจนพื้นที่ว่างนอกอาคาร เป็นลำดับขั้นต่อไป ผู้สูงอายุ จะมาพร้อมกับความเสื่อม และสังขารซึ่งเป็นเรื่องธรรมชาติ และมาพร้อมกับโรคภัยไข้เจ็บ บางกลุ่มมีโรคภัยไข้เจ็บน้อย ก็ถือว่าโชคดีแต่ส่วนใหญ่เสื่อมสังขาร โรคภัยไข้เจ็บก็ตามมา เสื่อมสังขาร ก็ได้แก่ ประสาทรับรู้ต่างๆ ตา หู จมูก ฟัน ประสาทสัมผัส การรับกลิ่นและเสื่อมถอย เรื่องความทรงจำ โรคภัยไข้เจ็บก็ได้แก่ ความดัน เบาหวาน หัวใจ อัมพฤกษ์ อัมพาต มะเร็งอื่นๆ เป็นลักษณะเชิงสังคมของผู้สูงอายุ พฤติกรรมผู้สูงอายุจากประสบการณ์ ค่อนข้างดื้อ ไม่ใช้เหตุผล มีอาการแปรปรวนทางอารมณ์มาก ฉุนเฉียว หงุดหงิด ก้าวร้าวทางการแสดงออก คำพูด บางครั้งเศร้าซึมและลืมง่าย ความทรงจำระยะสั้นไม่ดี เหงา ย้ำคิดย้ำทำ ลักษณะครอบครัวคนไทยค่อนข้างอบอุ่น ถ้าเทียบกับสังคมในต่างประเทศ มีพ่อ แม่ ลูก ญาติพี่น้องอยู่รวมกันเป็นครอบครัวใหญ่ แต่เมื่อสังคมเปลี่ยนแปลงไป ครอบครัวก็เปลี่ยนแปลงไปบ้าง แต่ถ้าเปรียบเทียบกับสังคมอื่นๆ สังคมไทยจะดีกว่า ครอบครัวจะดูแลเกื้อกูลผู้สูงอายุ
เมื่อพิจารณาด้านที่อยู่อาศัย ในประเทศไทยมีประชากร 60 ล้านคน ถ้ามองเป็นปิระมิดมีระดับบน กลาง และล่าง คนที่อยู่ระดับบนมีโอกาส มีฐานะดี ค่อนข้างจะมีจำนวนน้อย คนระดับกลางและคนระดับล่าง ค่อนข้างจะขาดโอกาสทางด้านเศรษฐกิจ ระดับนี้จะเสียเปรียบมาก การทำที่อยู่อาศัยจะไม่ให้ความสำคัญกับผู้สูงอายุเท่าใดนัก ตัวอย่างคนระดับกลางจะซื้อบ้านจัดสรร คอนโดมิเนียม ซึ่งไม่ได้เตรียมการถึงเรื่องนี้ไว้ คนระดับสูงที่มีโอกาสทางสังคม อาจจะเตรียมการออกแบบบ้าน ตกแต่งปรับปรุงไว้สำหรับผู้สูงอายุบ้าง แต่ค่อนข้างน้อย คนส่วนใหญ่จะเป็นคนทั่วๆ ไประดับกลางจะนำบ้านที่มีอยู่แล้วมาดัดแปลง
ถ้าเราแบ่งระดับพื้นที่จะมีหลายระดับเช่น ระดับบ้าน ระดับละแวกบ้าน ระดับชุมชน และระดับเมืองซึ่งใหญ่ที่สุด ในทุกระดับไม่ค่อยพบว่า มีการให้ความสำคัญกับผู้สูงอายุเท่าใดแต่มีหมู่บ้านจัดสรรของเอกชนบางแห่ง จะมีพื้นที่ส่วนกลาง พื้นที่สีเขียว บ่อน้ำ ที่ว่างสำหรับหมู่บ้าน ซึ่งผู้สูงอายุสามารถใช้ได้ แต่การเข้าถึงเป็นอีกเรื่องหนึ่ง การเดินทางจากตัวบ้านไปสู่พื้นที่ อาจจะไม่ได้เตรียมการสำหรับผู้สูงอายุไว้ แต่สำหรับเราคนทั่วไป ที่ซื้อบ้านตามตรอกซอกซอยไม่ใช่หมู่บ้าน จะไม่มีพื้นที่ลักษณะนี้ ไม่มีพื้นที่ส่วนกลางให้ใช้ ต่างคนต่างอยู่ เป็นปัญหาที่สำคัญประการหนึ่ง
|
บทความที่น่าสนใจ 
