บทความที่น่าสนใจ
ยาน่ารู้
เอฟิดรีน Ephedrine (EPH)
บทความที่น่าสนใจ
ยาที่ควรรู้จัก และทำความเข้าใจ
ดัชนีศูนย์/โรงเรียน บทความที่น่าสนใจ ยาที่ควรรู้จัก และทำความเข้าใจ |
| เอฟิดรีน Ephedrine (EPH) |
|
เอฟิดรีน Ephedrine (EPH)
ในตำรับสมุนไพรจีนโบราณ พบว่ามีชนิดหนึ่งที่มีชื่อเรียกว่า ma huang (Ephedra sinica) ซึ่งประกอบไปด้วยสารเอฟิดรีนเป็นสารออกฤทธิ์สำคัญ การสกัดสมุนไพรมาทำเป็นตัวยาสามารถใช้พืชในตระกูลเอฟิดราบางชนิดเท่านั้น เนื่องจากพืชในตระกูลเอฟิดราบางสายพันธุ์ไม่มีส่วนประกอบที่เป็นสารอัลคาลอยด์ แต่จากการสำรวจทางพฤกษศาสตร์พบว่าสายพันธุ์ E.sinica ในแถบทวีปเอเชีย มีปริมาณสารเอฟิดรีนสูงสุด ปริมาณสารอัลคาลอยด์ใน E. sinica แตกต่างกันตั้งแต่ร้อยละ 1-3 ซึ่งในบรรดาสารอัลคาลอยด์ทั้งหมดที่มีอยู่นั้น เป็นสารเอฟิดรีนมากถึงร้อยละ 40-90 ที่เหลือเป็นสารสูโดเอฟิดรีน (pseudoephedrine) นอร์เอฟิดรีน (norephedrine) และนอร์สูโดเอฟิดรีน (norpseudoephedrine) ดังนั้นฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาของ E. sinica จึงเกิดขึ้นจากสารเอฟิดรีนที่เป็นส่วนประกอบหลักทั้งสิ้น ในตำราแพทย์ฮินดูโบราณ กล่าวถึงสารที่เรียกว่า soma ซึ่งมีส่วนประกอบหลักเป็นสารเอฟิดรีน แต่ไม่มีหลักฐานยืนยันว่าสกัดมาจากพืชชนิดใด บ้างก็กล่าวอ้างว่าเป็นพืชในตระกูลเอฟิดราชนิดหนึ่ง ซึ่งมีลักษณะเป็นไม้พุ่มที่พบได้มากแถบทะเลทรายในบริเวณตอลกลางของทวีปเอเชีย และยังมีชื่อเรียกอื่นๆ ได้แก่ squaw tea และ Mormon tea การผลิตสารเอฟิดรีน ปัจจุบันมีรางานระบุถึงอุตสาหกรรมการผลิตสารเอฟิดรีนในประเทศจีน มีมูลค่าหลายล้านดอลลาร์สหรัฐ ในแต่ละปีบริษัทต่างๆ ผลิตสารเอฟริดรีนเพื่อการส่งออกมากถึง 13 ล้านดอลลาร์สหรัฐ คิดเป็นปริมาณการผลิตจากพืชในตระกูลเอฟิดรามากถึง 30,000 ตัน การนำเอฟิดรีนมาใช้ในปัจจุบัน ปัจจุบันได้มีการนำสารเอฟิดรีน มาใช้เป็นส่วนประกอบของ ยาบรรเทาอาการคัดจมูก ยาขยายหลอดลม ยาลดความอยากอาหาร ยากระตุ้นพลัง เสริมสมรรถภาพร่างกาย ยาช่วยเพิ่มสมาธิ ในการทำงาน และใช้รักษาภาวะ ความดันโลหิตลดต่ำ ที่เกิดขึ้นจาก ยาชาเฉพาะที่ กลไกการออกฤทธิ์ สารเอฟิดรีน ออกฤทธิ์กระตุ้นระบบประสาท ซิมพาเธติก ผ่านทางเส้นประสาท ทั้งทางตรง และทางอ้อม โดยมีฤทธิ์ ขยายหลอดลม บรรเทาอาการคัดจมูก เมื่อนำสาร เอฟิดรีนมา ผสมกับคาเฟอีน จะทำให้เกิดการกระตุ้น ปฏิกิริยาระดับเซลล์ สลายไขมัน และเพิ่มมวลกล้ามเนื้อ ในร่างกาย สารเอฟิดรีน เปลี่ยนแปลง ไปเป็น นอร์เอฟิดรีน ซึ่งออกฤทธิ์ กระตุ้นระบบประสาท ส่วนกลาง สมองและไขสันหลัง ส่งผลให้เกิด การเปลี่ยนแปลง ของสารเคมีในสมอง การใช้สารเอฟิดรีน ติดต่อกัน เป็นเวลานาน จะทำให้เกิดการกระตุ้น อย่างต่อเนื่อง เมื่อเพิ่มขนาดขึ้นเรื่อย ๆ ฤทธิ์ดังกล่าว จะยิ่งเพิ่มมากขึ้น เกิดการกระตุ้น หลอดเลือดทั่วร่างกาย ให้หดตัว กระตุ้นกาทำงานของกล้ามเนื้อหัวใจ เพิ่มความดันโลหิต และเพิ่มอัตราเต้นของหัวใจ ผลต่อระบบประสาทส่วนกลาง ทำให้เกิดอาการ กระวนกระวาย มือสั่น อ่อนแรง หงุดหงิด นอนไม่หลับ ในขนาดที่เป็นพิษ สารเอฟิดรีน จะทำให้เกิด อาการคลื่นไส้ อาเจียน ใจสั่น อาการทางจิต ชนิดหวาดระแวง อาจทำให้ชัก และเสียชีวิตได้ อาการทางจิตที่เกิดจากสารเอฟิดรีน อาการทางจิต ที่เกิดจาก สารเอฟิดรีน เรียกว่า Ephedrine psychosis ปรากฏในรายงานทางการแพทย์ ตั้งแต่ปี 1930 รายงานที่มีการ อ้างอิงถึงมากที่สุดโดย Whitehouse AM และ Duncan JM ตีพิมพ์ในวารสาร จิตเวช ของประเทศอังกฤษ Br J Psychiatry ในปี 1987 เสนอผู้ป่วยจำนวน 20 ราย พบว่า 18 ราย ไม่มีประวัติส่วนตัวและประวัติครอบครัวที่เกี่ยวข้องกับโรคทางจิดเวช ร้อยละ 80 ของผู้ป่วยได้รับสารเอฟริดีนมานานกว่าหนึ่งปี เป็นลักษณะของการเพิ่มขนาดมากขึ้นเรื่อยๆ โดยเฉลี่ยผู้ป่วยเกิดอาการทางจิตเมื่อได้รับเอฟิดรีนในขนาด 510 มิลลิกรัม ความผิดปกติทางจิตที่พบได้บ่อยที่สุดคือ อาการหวาดระแวง (paranoid psychosis) ประมาณหนึ่งในสามของผู้ป่วยมีอาการรับรู้ที่ผิดปกติ บางรายมีอาการเห็นภาพหลอน (visual hallucinations) และหูแว่ว (auditory hallucinations) และเกือบทั้งหมดมีอาการหลงผิด (delusions) ที่จิตแพทย์สามารถตรวจพบได้อย่างชัดเจน ผลิตภัณฑ์อาหารเสริมและเสริมอาหาร ในสหรัฐอเมริกา มีการสำรวจพบว่า ผลิตภัณฑ์อาหารเสริม และเสริมอาหาร หลายชนิด มีส่วนผสมของ สารเอฟิดรีน หรือสมุนไพรมาฮวง สินค้าดังกล่าว ส่วนหนึ่ง วางจำหน่ายในท้องตลาด สำหรับนักเพาะกาย ลดน้ำหนัก เพิ่มพลังงานให้ร่างกาย และเสริมความจำให้ดีขึ้น ตัวอย่าง ผลิตภัณฑ์ ที่มีอยู่ในท้องตลาด ตามรายงานเมื่อปี 2003 ได้แก่ Ripped Fuel, Hydroxycut; Metabolife, Metabolife International, Inc., San Diego, CA; Herbalife, Herbalife, Inc., Century City, CA; Energel, PVL Nutrients, Ltd., Port Coquitlam, BC, Canada; herbal ecstasy, herbal phen-fen ที่มา : นพ.วรวุฒิ เจริญศิริ ศูนย์ข้อมูลสุขภาพกรุงเทพ
Powered by !JoomlaComment 3.26
3.26 Copyright (C) 2008 Compojoom.com / Copyright (C) 2007 Alain Georgette / Copyright (C) 2006 Frantisek Hliva. All rights reserved." |
|||||||
| < ก่อนหน้า | ถัดไป > |
|---|